Mọi miền đang quy tụ cả về đây, đón xuân mới trên công trường – câu nói ví von đầy hình ảnh của người kỹ sư trẻ trên công trường đã gợi ra cái nhìn bao quát về những vùng quê của những người công nhân, kỹ sư và các chuyên gia đang lao động tại đây. Hà Nội, Thái Bình, Ninh Bình, Nam Định, Nghệ An, Phú Yên.

Họ đang chung sức đảm bảo tiến độ thi công, đưa Nhà máy vào hoạt động đúng quy trình và thời gian với tinh thần tất cả vì dòng diện của cả nước. Người nhiều thì đã ở đây đón 3 cái Tết, người ít thì Tết này là tết đầu tiên trên công trường… Tất cả họ đang cất cao bài ca lao động, vang hát khúc xuân chào năm mới trên công trường Thủy điện Sơn La.

Thuỷ điện Sơn xa mà gần

“Rất dài và rất xa, là những ngày thương nhớ, nơi cháy lên ngọn lửa, là trái tim, là trái tim yêu thương”- Tôi cứ tự hỏi điều gì đã khiến mình nhẩm mãi lời ca của nhạc phẩm “Hành khúc ngày và đêm”(Nhạc sỹ Phan Huỳnh Điểu) khi đến với những người “lính công trường” trên công trường thuỷ điện Sơn La vào những ngày cuối năm 2008 khi công trường đã bước vào năm triển khai thứ 3 kể từ 12/2005 ấy.

Hơn 400km từ Hà Nội lên đến công trường… Đoạn đường dài mà bỗng chốc trở nên gần gũi đến lạ kỳ! Mọi mệt mỏi tan biến khi bánh xe chạm chân vào khu vực công trường. Sức vóc lớn của một nhà máy thuỷ điện tầm cỡ khu vực đang dần hình thành và đập ngay vào mắt chúng tôi là hình ảnh của một đại công trường tấp nập, nhộn nhịp. Ầm ào những chuyến xe tải lớn ngược xuôi trên dọc công trường, bụi tung mù và lẫn trong đó là hình ảnh của những chiếc áo công nhân: màu ghi, màu vàng và màu xanh… Chỗ này đang cưa gỗ, chỗ kia đang lắp cột, chỗ này đang cheo leo trên vách núi, chỗ nọ đang lúi húi dưới độ sâu 500-600m… Máy móc hoà lẫn với lao động của con người và để lại trong chúng tôi những hình ảnh đẹp, khó phai mờ.

Anh Lê Duy Hiếu, Chánh văn phòng Ban điều hành Tổng thầu, Ban Quản lý công trình thuỷ điện Sơn La (khi bài báo này phát mạng thì cũng là lúc anh Hiếu được điều động về Hà Nội và thay thế là anh Cường, Chánh văn phòng mới) cho biết: với 4 nhà thầu triển khai tổng hợp các hạng mục công trình là Tổng Công ty sông Đà, Lilama, Tổng Công ty Trường Sơn và Licogi với trên 10 vạn công nhân, trong đó cao điểm lên tới 14-15 vạn công nhân, toàn công trường đang nêu cao tinh thần khẩn trương, an toàn và đảm bảo tiến độ thi công, “tất cả vì dòng điện ngày mai”.

Cũng theo anh Hiếu, mặc dù khối lượng công việc khổng lồ, số lượng nhân lực lớn nhưng tình hình an ninh trật tự trên toàn công trường được đảm bảo. Đó là kết quả của sự phối kết hợp và linh hoạt trong xử lý, kiểm tra, giám sát giữa Tổng thầu với Ban quản lý cộng với sự hoạt động hiệu quả của một đồn công an biên chế 60 cán bộ, chiến sỹ bảo vệ công trường.

Vấn đề an toàn lao động được đặt lên hàng đầu, chú trọng bảo hộ lao động, tất cả cán bộ công nhân viên đều phải qua giám sát viên kiểm tra, kiểm soát xây dựng đập nói riêng và công trình nói chung.

Những gương mặt góp sức nên diện mạo công trình

Liên lạc qua điện thoại rồi gặp mặt trực tiếp, ông Lê Duy Hiếu, quê Thái Bình, cán bộ văn phòng Ban Quản lý cho người đối diện cảm giác tin cậy và có những thông tin khái quát về công trình. Tâm sự và chia sẻ với anh mới phát hiện ra nhiều điều thú vị. Anh cho biết đã học tập và tốt nghiệp ngành xây dựng, từng gắn bó với nhiều công trình thuỷ điện trên khắp cả nước, từ Hoà Bình, đến Yaly, Vĩnh Sơn, Thiên San… Trong quá trình công tác, anh được giao làm công tác đoàn thanh niên và may mắn gắn bó với nhiều công trình thủy điện lớn. Qua nhiều năm công tác và trưởng thành trong nghề, anh nhận thấy điều quan trọng là kết hợp giữa các bên tham gia và liên quan một cách thường xuyên, linh hoạt sẽ nhanh chóng giải quyết khó khăn, vướng mắc và tập trung chăm lo đời sống, văn hoá tinh thần thì người lao động mới yên tâm công tác và làm việc.

Thực tế, hiện tại, trên công trường thuỷ điện Sơn La, Ban quản lý đã tiến hành xây dựng hệ thống xây dựng nhà cấp 4 cho cán bộ, công nhân viên đồng thời còn xây dựng cả khu nhà trẻ, mẫu giáo để chăm lo cho các gia đình công nhân có con nhỏ, tạo cho họ tâm lý ổn định và yên tâm lao động.

Trong không khí tấp nập nhộn nhịp thi công trên công trường, Kỹ sư Trần Tiến Đạt, 28 tuổi, quê ở Bắc Ninh thuộc bên Tổng thầu cho biết: mình về công trường từ tháng 4/2008, công việc chính là giám sát khâu thi công, đảm bảo an toàn và đúng tiêu chuẩn kỹ thuật, tiến độ. Nghe thì đơn giản nhưng khi làm cũng phải tập trung cao độ, luôn chú ý quan sát vì chỉ một sai sót nhỉ thôi cũng đủ làm hệ thống có vấn đề và trục trặc rồi. Khi hỏi về chuyện riêng, anh cười hiền: mình vẫn còn độc thân nhưng ở trên này, anh em sống với nhau chân tình, lạc quan nên cũng vui vẻ và yên tâm làm việc lắm. Hơn nữa, các hoạt động văn hoá văn nghệ, thể dục thể thao được duy trì đều. Điều quan trọng bây giờ là cố gắng phấn đấu làm việc tốt, tích luỹ kinh nghiệm và cả thu nhập để làm vốn lâu dài.

Trò chuyện với nhóm công nhân đang cưa gỗ, anh Hậu, 44 tuổi, quê ở Thường Tín, Hà Nội, thuộc diện Hợp đồng lao động ngắn hạn rất nhanh nhẹn bắt chuyện với chúng tôi. Anh tâm sự đã gắn bó với các công trình của Tổng Công ty sông Đà lâu lắm rồi, quen với việc đi các công trường và xem đó là cái nghiệp của mình. Công việc thì đơn giản, chỉ làm những phần việc lao động thủ công trên công trường nhưng cần tính cẩn thận, kiên trì và nhẫn nại. Tất nhiên, nó cũng đòi hỏi sức khoẻ nữa. Vì thế, chắc làm công trình này xong là mình nghỉ thôi, có tuổi rồi. Anh cười hóm hỉnh.

Chia tay nhóm thợ của anh Hậu, đi tiếp vào công trình, chúng tôi gặp nhóm kỹ sư phụ trách hoạt động của đổ bê tông đầm lăn, chúng tôi gặp Tiệp, 26 tuổi, tốt nghiệp Đại học Xây dựng, quê Hải Dương đã lên với Sơn La được 2 năm. Tiệp chia sẻ: các hoạt động chăm lo tinh thần ở đây được chú trọng, đặc biệt là các hoạt động văn hoá văn nghệ, thể dục thể thao: cầu lông, bóng bàn, bóng chuyền… Có những lúc buồn vì cuộc sống xa gia đình, xa bạn bè, xa người thân và có nhiều lúc vui vì anh em trên công trường luôn lạc quan, yêu đời. Công việc của mình là giám sát chất lượng, thí nghiệm, các trang thiết bị kiểm tra.

Cùng chia sẻ tâm sự, anh Hưng, 42 tuổi, quê ở Phú Thọ, kỹ sư giám sát, có thâm niên trong nghề 22 năm, về Sơn La năm 2007 khi công trường bắt đầu triển khai thi công bê tông đầm lăn cho biết thêm: nhiều hạng mục luôn có 3 đơn vị giám sát: tư vấn, kỹ thuật, ban điều hành và thí nghiệm, do đó, có thể khẳng định chất lượng thi công được đảm bảo với độ an toàn cao.

Lên nhà điều độ công trình, chúng tôi gặp anh Đặng Tiến Dũng, Trưởng phòng thi công công ty cổ phần sông Đà 5 đang theo dõi và chỉ đạo tiến độ. Anh tâm sự trên công trường, anh em làm việc không quản ngày đêm. Bản thân anh cũng đưa cả gia đình lên công trường, cả gia đình cùng nhau khắc phục mọi khó khăn để vươn lên. Giống như hoàn cảnh của chúng tôi, nhiều gia đình anh em cán bộ công nhân viên làm lâu dài ở đây cũng tìm cách để đoàn tụ mặc dù còn nhiều khó khăn.

Bước vào khu trạm bê tông ICC với công suất lớn nhất Đông Nam Á, công nghệ Đức trị giá 26 triệu USD. Trong tiếng máy ầm ào và làn bụi của dây chuyền sản xuất, vận chuyển xi măng trực tiếp ra công trường, chúng tôi bắt gặp gương mặt nữ công nhân Nguyễn Thị Minh Loan, quê ở Phú Yên, theo chồng về với công trường và làm việc tại công trường. Loan cho biết chồng cô quê ở Phú Thọ, là kỹ sư trên công trường. Hai vợ chồng chuyển lên đây cùng nhau bảo ban nhau lao động tốt và khắc phục khó khăn, hoàn thành nhiệm vụ. Vào trong khu điều hành trạm, chúng tôi bắt gặp thêm một nữ công nhân kỹ thuật đang cùng anh em công nhân làm việc miệt mài bên hệ thống máy điều hành. Chị Nguyễn Thị Viên, tốt nghiệp Sư phạm kỹ thuật, 29 tuổi, quê Mê Linh, Hà Nội, hiện là nhân viên vận hành RCC chia sẻ điều thôi thúc chị lên với công trường là để cống hiến sức trẻ, thực hiện hoài bão và ước mơ của mình. Công nhân nữ nói riêng và công nhân nói chung còn nhiều khó khăn, qua lao động và sinh hoạt cùng, anh chị em cán bộ công nhân viên đã cho mình học hỏi nhiều vấn đề và hun đúc, thôi thúc thêm tâm huyết dành cho công trình…

Anh Đặng Hùng Sơn, Trưởng phòng kỹ thuật, dẫn đoàn chúng tôi thăm quan công trường vui vẻ giới thiệu những nét tổng quan, tiến độ thi công của công trường và bày tỏ sự lạc quan của mình trước những gì đang diễn ra trên công trường. Trên gương mặt ấy, người ta dường như thấy tan mọi âu lo, chỉ còn lại nét hồ hởi và sự quyết tâm đưa công trình vào hoạt động, góp phần cung cấp nguồn điện quan trọng cho đất nước, giảm thiểu gánh nặng thiếu điện của ngành điện trong thời gian qua…

Tin ở sức trẻ trên công trường

1 đội ngũ trẻ, tuổi đời từ 26-30 tuổi đang chiếm phần đông lao động trên công trường. So với khu vực và thế giới, trong vấn đề thi công đập bê tông, đó là một lợi thế của Việt Nam…

Trong quá trình thi công, lực lượng này đã có nhiều sáng tạo: máy đầm, máy đánh sơn, hệ thống phun sương bảo dưỡng giảm nhiệt động cho bê tông đạt chất lượng cao. Cộng với nhiều sáng kiến: cải tiến xe tốt-hút, chất lượng như nhau nhưng giá thành rẻ hơn…Hơn nữa, vì là lực lượng trẻ nên các bạn cũng tiếp thu nhanh và qua 3 lần thử nghiệm sáng tạo trên hệ thống thi công đầm lăn tại công trường, chúng ta đều thành công – Đó là những lời chia sẻ của anh Đặng Hùng Sơn, Trưởng phòng kỹ thuật khi dẫn chúng tôi đi vào tìm hiểu đời sống của anh em trên công trường.

Tìm đến anh Nghiêm Công Tấn, Bí thư Đoàn TNCS Hồ Chí Minh Ban Điều hành Tổng thầu, chúng tôi biết thêm công tác tập hợp thanh niên được quan tâm. Anh cho biết: xác định là Đoàn TN của một doanh nghiệp có những đặc trưng riêng, chúng tôi tập trung vào các nội dung sinh hoạt liên quan tâm lý và tình cảm của cán bộ cũng như tập thể đoàn viên thanh niên. Đoàn TN của Tổng Công ty đã tổ chức nhiều lớp tập huấn, bồi dưỡng nghiệp vụ, kỹ năng và các hoạt động văn hoá văn nghệ, thể dục thể thao… Lực lượng đoàn viên thanh niên tham gia tích cực vào các hoạt động cộng đồng, tập thể, tạo khí thế thi đua sôi nổi.

Theo anh Tấn, phần lớn thanh niên đều đảm nhiệm các phần việc quan trọng, những việc làm xa, khó khăn đều được đoàn viên thanh niên hăng hái đảm nhận. Đặt tình huống, nếu đã chấp nhận đi làm xa, trên công trường tách biệt với phồn hoa đô hội, nếu đời sống tinh thần không phong phú thì các bạn trẻ lên để làm gì? Phải có nhiệt huyết, yêu nghề, yêu ngành… mới có thể quyết tâm gắn bó và làm việc ở nơi này.

Thêm nữa, công trường cũng là một môi trường tốt để rèn luyện bản lĩnh sức trẻ, nếu các bạn thích ứng tốt thì đây chính là môi trường thuận lợi để rèn luyện và trưởng thành hơn cả về tay nghề và cuộc đời.

Thanh niên Tổng Công ty sông Đà có một truyền thống được rèn giũa từ nhiều thế hệ và xuyên suốt dọc chiều dài quá trình hình thành và phát triển. Điều đó hun đúc và làm nên một thế hệ thanh niên Tổng Công ty có sức mạnh,sự dẻo dai và ý chí quyết tâm cao. Thế hệ trẻ hôm nay trên công trường may mắn hơn nhiều. Họ được thừa hưởng truyền thống của cha anh, làm động lực tinh thần phấn đấu. Họ được tiếp thu một nền công nghệ với trang thiết bị hiện đại nên giảm tải nhiều khó khăn khi lao động, thi công.

Xác định đang thi công, lao động trên công trình trọng điểm của đất nước, tập thể đoàn viên thanh niên chúng tôi tin tưởng vào sự vận hành đúng tiến độ.

Khi được hỏi có kỷ niệm nào gắn bó với việc đón Tết trên công trường không, anh Nguyễn Quang Sáng, kỹ sư, quê ở Nam Định, lên công trường từ cuối 10/2005 bộc bạch: Tôi vẫn còn ấn tượng nhất là Tết năm 2008 - lần đầu tiên đón Tết trên công trường, lần đầu tiên thi công công nghệ bê tông đầm lăn - một công nghệ mới, hoàn toàn nhập của nước ngoài. Không chỉ có công nhân, kỹ sư người Việt Nam ở lại mà còn có các chuyên gia nước ngoài cũng ở lại đón Tết cùng. Năm đó, chúng tôi đã cùng nhau đón giao thừa, giao lưu văn nghệ. Thực tế, anh em chỉ nghỉ chiều 30 và sáng mồng 1 Tết, nhận lì xì mừng tuổi đầu năm, sau đó thay phiên trực Tết đảm bảo tiến độ công việc.

Anh Đinh Văn Đại, 32 tuổi, quê ở Ninh Bình, Phó Giám đốc phụ trách thi công công ty TNHH 1 thành viên sông Đà 908, 1 trong những gương mặt thanh niên tiêu biểu của công trường chia sẻ niềm vinh dự là một trong những đại diện tập thể cán bộ công nhân viên tham gia xây dựng công trường thuỷ điện – công trình thế kỷ. Anh tâm sự: Đối với chúng tôi, những người trực tiếp thi công trên công trường, sự giúp đỡ hướng dẫn của các cấp lãnh đạo công trường. Ban Quản lý, Ban điều hành, các chuyên gia tư vấn, giám sát hướng dẫn thi công đập bê tông đầm lăn là mới mẻ. Mới mẻ với chính công nghệ của Việt Nam nhưng chúng ta đã hoàn thành, vượt chỉ tiêu và tiến độ, khiến các chuyên gia cũng phải ngạc nhiên vì sự tiếp nhận công nghệ quá nhanh và hoàn hảo của công nhân Việt Nam. Trong vòng 8 tháng đã rải được 1 triệu m3 - một thành tích của chúng ta và thể hiện sức trẻ trên công trường.

Chia tay những những người “lính công trường” ấy, chúng tôi hẹn các anh trong một dịp gần nhất sẽ lại lên.

Một mùa xuân mới đang về. Đào thắm khoe sắc, đất trời Sơn La cùng hoà với lòng người, náo nức một không khí đón xuân, mừng cho công trường đang dần tới đích.